Ciekawostki

... więcej »
Zabójczy pył. Życie na Księżycu to nie bajka

Zabójczy pył. Życie na Księżycu to nie bajka

Ciekawostki
Nowe badanie wykazało, że pył księżycowy jest o wiele bardziej niebezpieczny, niż wcześniej sądzono. Naukowcy zanurzali dwa minerały występujące na Księżycu - augit i oliwiny w cieczy przypominającej płyn wytwarzany przez opłucną. Uzyskali wyniki podobne do tych, które pojawiają się przy raku płuc. Naukowcy przestrzegają więc, że długotrwałe przebywanie człowieka na Księżycu może wywoływać nowotwór. Trudno bowiem uniknąć wdychania pyłu księżycowego, który jest silnie naelektryzowany i przyczepia się do skafandrów. Już wcześniej, po badaniach astronautów z misji Apollo, wiadomo było o "księżycowym katarze siennym". Teraz jest pewne, że księżycowy pył nie tylko powoduje problemy oddechowe, ale po prostu jest toksyczny.
Wypadek w Olsztynie. Bezczelność kierowcy ukarana

Wypadek w Olsztynie. Bezczelność kierowcy ukarana

Ciekawostki
Był pijany, jechał za szybko i w dodatku dzień wcześniej stracił prawo jazdy na 3 miesiące. Monitoring w Olsztynie "przyłapał" 22-latka jak wpada w poślizg i uderza kolejno w latarnię i sygnalizator. Mężczyzna pozbierał z jezdni kawałki karoserii i pojechał na pętlę autobusową, gdzie porzucił rozbite auto. Policjanci złapali 22-latka, jak ten siedział już w taksówce. Najwyraźniej więc kara z poprzedniego dnia nie była dość dotkliwa. 22-latek stanie teraz przed sądem. Towarzyszyć będzie mu jego kolega, który podczas zatrzymania miał przy sobie narkotyki.
Potężna piramida. Badacze zeskanowali budowlę

Potężna piramida. Badacze zeskanowali budowlę

Ciekawostki
Kiedy na początku XX w. holenderscy koloniści przybyli na Jawę, zobaczyli potężne wzgórze. Teraz już wiadomo, że Gunung Padang nie jest zwykłą skałą, a najprawdopodobniej najstarszą na świecie konstrukcją przypominającą piramidę. Badania wciąż trwają, a ostatnie są naprawdę obiecujące. Dzięki wykorzystaniu georadaru, tomografii sejsmicznej i badań archeologicznych wiadomo, że Gunung Padang jest starożytną, wielowarstwową strukturą, której fundamenty mają ok. 10 tys. lat. Budowla obejmuje pobliskie stoki - łącznie ok. 15 ha powierzchni. Na zdjęciach widać, że najwyższą warstwę tworzą kolumny, ściany, ścieżki i przestrzenie. Kolejna warstwa znajduje się ok. 1-3 m pod powierzchnią ziemi. Najpierw sądzono, że podziemne, skalne formacje powstały naturalnie, ale teraz widać, że ich struktura jest zorganizowana. Datowanie radiowęglowe wskazuje, że pierwsza warstwa ma ok 3,5 tys. lat, kolejna 8 tys, a trzecia od 9,5 do 28 tys. lat. Zdaniem ekspertów, piramida służyła celom religijnym. Według badaczy, piramida jest dowodem na to, że prehistoryczne społeczeństwa nie były tak prymitywne, jak się o nich myśli.
Dwa samoloty vs. zła pogoda

Dwa samoloty vs. zła pogoda

Ciekawostki
Chwile grozy przeżyli pasażerowie dwóch linii lotniczych na lotnisku w Manchesterze. Samoloty pasażerskie z Austrii i Portugalii musiały dwukrotnie podchodzić tam do lądowania. Wszystkiemu winne były złe warunki atmosferyczne - silny wiatr i mroźny deszcz. Wiatr tak kołysał maszyny, że te nie mogły bezpiecznie osiąść na pasie startowym.
Sekrety zamku w Hunedoarze

Sekrety zamku w Hunedoarze

Ciekawostki
Zamek w Hunedoarze - miejsce, gdzie najprawdopodobniej więziony był Wład III Palownik - pierwowzór hrabiego Drakuli, aż do teraz krył pod swoją imponującą fasadą niezwykłą tajemnicę. Otóż naukowcy od lat ze względu na liczne przebudowy nie byli w stanie wskazać oryginalnych fundamentów. Georadarem wykonano więc skany podłoża ujawniając, co dzieje się w podziemiach zamku. Naukowcom udało się na przykład zidentyfikować częśćadministracyjną budowli z XVII w. Udało się też wskazać miejsca, które podtrzymują skały przy wsparciu konstrukcji stworzonych przez człowieka. Prace są żmudne, ale dzięki nim udało się już na przykład zrekonstruować podziemną komnatę tortur.
Uważaj na choinkę. Nagranie strażaków

Uważaj na choinkę. Nagranie strażaków

Ciekawostki
Strażacy z parafii cywilnej St. Tammany (Luizjana) opublikowali na swoim Facebooku nagranie, które zdecydowanie daje do myślenia. Widzimy na nim pożar, który zaczyna się od płonącej choinki. Jak widać na nagraniu, ogień rozprzestrzenia się bardzo szybko. Strażacy przestrzegają więc, by zanim podłączy się świąteczne dekoracje - upewnić się, że instalacja elektryczna i same ozdoby są w dobrym stanie.
Nowy gatunek dinozaura odkryty w Rosji. Był ogromny

Nowy gatunek dinozaura odkryty w Rosji. Był ogromny

Ciekawostki
Był roślinożerny, ważył 17 ton i żył 130 mln lat temu. Mowa o zupełnie nowym gatunku tytanozaura, którego nazwano Volgatitan simbirskiensis, czyli wołgatytan. Naukowcy stwierdzili, że mają do czynienia z wyjątkowym okazem po ponownym zbadaniu 7 kręgów ogonowych. Fragmenty szkieletu odnaleziono już w 1982 r. w Uljanowsku, kiedy te "wypadły" z klifu na brzeg rzeki Wołgi, kiedy ten się osunął. Tytanozaury żyły do końca kredy (od 200 do 65 mln lat temu). Były największe spośród zwierząt chodzących po planecie.
Ość w gardle. Obalamy powszechny mit

Ość w gardle. Obalamy powszechny mit

Ciekawostki
Istnieje przekonanie, że kiedy ość stanie nam w gardle, najlepiej zagryźć ją pieczywem i po sprawie. Nic bardziej mylnego! Zjedzenie czegokolwiek w takiej sytuacji może tylko ją pogorszyć. Ość może zostać zepchnięta głębiej i tym samym będzie jeszcze trudniej ją wyjąć. W takiej sytuacji najlepiej natychmiast przestać pić, jeść i rozmawiać. Trzeba za to wziąć pęsetę, namierzyć ość i ją wyciągnąć. Jeśli się to nie uda - zgłosić się do laryngologa. Nieusunięta ość może bowiem doprowadzić do powstania ropnego stanu zapalnego, a zakażenie może rozejść się po całym organizmie.
Co robi koza na drzewie? Wiele osób nie zdaje sobie z tego sprawy

Co robi koza na drzewie? Wiele osób nie zdaje sobie z tego sprawy

Ciekawostki
Wspinające się na drzewo arganowe kozy to częsty widok w Maroku. Zwierzęta wchodzą tak wysoko, aby najeść się do syta liśćmi i owocami. Z pestek owoców drzewa arganowego wytwarza się olejek arganowy, popularny składnik kosmetyków. Pestki bardzo trudno jednak rozłupać, chyba, że wcześniej przejdą przez przewód pokarmowy kozy.   Dlatego, by wytworzyć olejek arganowy, wybiera się pestki z kozich odchodów i dopiero potem mieli je i wyciska olej. To oczywiście tradycyjna metoda. Na potrzeby przemysłu kosmetycznego olej z pestek wyciskają maszyny. 
Chciała zatankować elektryczną Teslę. Autorzy filmu prawie umarli ze śmiechu

Chciała zatankować elektryczną Teslę. Autorzy filmu prawie umarli ze śmiechu

Ciekawostki
Mężczyźni na stacji benzynowej byli świadkami niecodziennego zdarzenia. Kobieta próbowała zatankować elektryczną Teslę. Autorzy nagrania prawie umarli ze śmiechu. Na koniec postanowili pomóc blondynce.
Arktyka znika w oczach. Nagranie NASA

Arktyka znika w oczach. Nagranie NASA

Ciekawostki
NASA opublikowała nagranie, na którym widać, jak na przestrzeni 32 lat kurczy się lód na Arktyce. Na animacji widać, jak pokrywa lodowa każdej zimy zwiększa się i topnieje w okresie letnim. Gołym okiem widzimy jednak, że w ciągu ostatnich pięciu lat, lodem pokrywa się coraz mniejsza powierzchnia. Najbardziej niepokojący jest fakt, że zimą coraz mniej przybywa najgrubszej warstwy lodu. Policzono, że w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat stopniały nawet 2 mln m2 tzw. starego lodu. Według eksperta z NASA, diametralnie zmieniła się struktura pokrywy lodowej na Oceanie Arktycznym. Nawet 70 proc. lodu morskiego na Arktyce ma teraz charakter sezonowy.
Postawiła sobie bańki. Źle się to skończyło

Postawiła sobie bańki. Źle się to skończyło

Ciekawostki
Od wieków znana jest metoda leczenia polegająca na stawianiu baniek. Mają rzekomo uwalniać nas od przeziębień, nadciśnienia i bólu. W Polsce jeszcze w latach 80. bańki wykorzystywano przy leczeniu zapalenia płuc. Choć nie ma żadnych naukowych dowodów na to, że bańki pomagają, to stosowanie ich nie odeszło do lamusa. Okazuje się jednak, że nawet jeśli mamy tylko uzyskać efekt placebo, trzeba zachować ostrożność. Mieszkanka Kalifornii chciała bańkami poprawić krążenie, z którym miała problem po wypadku. Kobieta wykorzystała do tego tzw. bańki zimne (próżniowe). Przy stawianiu takich baniek zamiast denaturatu i ognia wykorzystuje się pompkę, którą wysysa się powietrze z postawionej na skórze bańki. Kobieta, zamiast zdjąć bańki po ok. 3 minutach, zasnęła. Gdy ocknęła się po pół godzinie okazało się, że jej skóra pokryła się pęcherzami. Ciśnienie w bańce było tak duże, że rozszczepiło skórę. Wniosek z tej historii jest taki, że nawet przy stosowaniu tzw. medycyny alternatywnej należy zachować ostrożność.
Alzheimer chorobą zakaźną. Zaskakująca hipoteza naukowców

Alzheimer chorobą zakaźną. Zaskakująca hipoteza naukowców

Ciekawostki
Sformułowana kilka lat temu teza, mówiąca, że chorobą Alzheimera można się zarazić, stała się właśnie bardziej prawdopodobna. Naukowcy od wielu lat szukają przyczyny tej nieuleczalnej, prowadzącej do śmierci choroby neurodegradacyjnej. Na celowniku znajdują się dwa rodzaje białek: amyloidy i białka tau. Te drugie potrafią łączyć się tak, że powstają niebezpieczne złogi w mózgu, co prowadzi do zaburzeń w jego pracy. Wiele wskazuje na to, że takimi białkami można się zarazić. Mechanizm jest podobny jak w przypadku tzw. choroby szalonych krów. Naukowcy odkryli to badając mózgi zmarłych na tę chorobę, którzy byli leczeni hormonem wzrostu przed 1985 r. Wtedy był on pozyskiwany z gruczołów zmarłych dawców. Próbkę hormonu podano myszom laboratoryjnym. Okazało się że w ich mózgach tworzą się złogi szkodliwych amyloidów. Myszy zostały więc zakażone. Niepokojący jest fakt, że najwyraźniej amyloidy zachowały zdolności zakaźne nawet po ponad 25 latach. Z innych badań wiadomo, że amyloidy mogą pozostawać na przyrządach chirurgicznych mimo ich dezynfekcji. Czynnikiem ryzyka są prawdopodobnie operacje i przeszczepy, szczególnie w dzieciństwie. To z powodu długiego czasu rozwoju chorób wywoływanych przez amyloidy.
Lepiej nie denerwuj się w Święta. Statystki mówią same za siebie

Lepiej nie denerwuj się w Święta. Statystki mówią same za siebie

Ciekawostki
Choć życzymy sobie nawzajem spokojnych świąt, ostatnie badania szwedzkich naukowców wskazują, że to właśnie w wigilię Bożego Narodzenia, a dokładnie o godz. 22, najwięcej osób dostaje ataku serca. Badacze przyjrzeli się prawie 300 tysiącom przypadków ataku serca, zgłoszonym przez szpitale w latach 1998-2013. Odkryli, że w Wigilię o 22, ryzyko ataku serca jest o 37 proc. wyższe niż zwykle, a w całym okresie świątecznym o 15 proc. Dotyczy to przede wszystkim osób powyżej 75 roku życia, cierpiących na cukrzycę lub choroby serca. Gniew, lęk, smutek, żal i stres. To wszystko czynniki zwiększające ryzyko zawału serca. Choć oczywiście życzymy sobie, aby Święta były wesołe, negatywne emocje często dochodzą wtedy do głosu. W połączeniu z obżarstwem, alkoholem i nierzadko długa podróżą tworzą zabójczą dla serca świąteczną mieszankę. Co ciekawe, podobne zwiększone ryzyko nie występuje w Wielkanoc. Inne "zabójcze" terminy, jakie odkryło badanie, to letnie przesilenie, wczesny poranek i oczywiście poniedziałek.
Zatonięcie USS San Diego. Zagadka rozwiązana po 100 latach

Zatonięcie USS San Diego. Zagadka rozwiązana po 100 latach

Ciekawostki
Amerykański krążownik pancerny USS San Diego zatonął 18 lipca w 1918 roku, w pobliżu Nowego Jorku. Choć położenie wraku było znane, przyczyna zatonięcia była owiana tajemnicą aż do dziś. Dzięki najnowszym technologiom archeologom morskim udało się zeskanować wrak i znaleźć w nim dużą dziurę, która spowodowała zatonięcie. Powstała w skutek eksplozji miny morskiej, podłożonej przez u-boota. Aby potwierdzić ustalenia przeprowadzono też symulację komputerową. Wielkość dziury w kadłubie odpowiada sile eksplozji min używanych w czasie I wojny światowej przez Niemcy. Wybuch nastąpił od strony bakburty, gdzie znajdowały się zbiorniki z węglem. Okręt zatonął w ciągu 15 minut. Zginęło 6 ze 1117 członków załogi.
Genetyka kontra trądzik. Jest przełom

Genetyka kontra trądzik. Jest przełom

Ciekawostki
Nigdy jeszcze przyczyn pryszczy nie szukano w genach. Aż do teraz. Pierwsze na świecie badanie genetyczne osób z trądzikiem objęło 27 tys. osób, z czego 5600 cierpiało na ciężki trądzik. Naukowcy odkryli, że to szczególna budowa mieszka włosowego znacząco zwiększa ryzyko ciężkiego trądziku. Mieszek włosowy to cienka rurka w skórze, z której wyrasta włos. U niektórych ludzi nietypowy kształt mieszka sprawia, że żyje w nich więcej bakterii niż normalnie, co powoduje trądzik. Autorzy twierdzą, że ich badanie to krok milowy na drodze do skutecznego lekarstwa na tę przykrą przypadłość. Poznanie dokładnych przyczyn trądziku pozwoli opracować terapie dużo bardziej skuteczne niż te stosowane dzisiaj.
Nie jedz tej końcówki banana. Czekają Cię nieprzyjemne konsekwencje

Nie jedz tej końcówki banana. Czekają Cię nieprzyjemne konsekwencje

Wydanie: 12 grudnia 2018
Banany to jedne z najpopularniejszych i najsmaczniejszych owoców. Podobno zjedzenie brązowej końcówki tego owocu skutkuje bardzo nieprzyjemnymi dolegliwościami żołądkowymi lub nawet śmiercią. W kolejnym odcinku "Nie do końca" Kuba Jankowski sprawdza ten mit. 
Topniejąca Arktyka. Rok w rok bijemy nowe rekordy

Topniejąca Arktyka. Rok w rok bijemy nowe rekordy

Ciekawostki
W ciągu ostatnich 5 lat temperatura na Arktyce była wyższa niż kiedykolwiek, odkąd zaczęto ją mierzyć w 1900 r. To jeden z alarmujących faktów opisanych w raporcie NOAA, (amerykańskiego odpowiednika naszego instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej). Wynika z niego, że Arktyka jest bardzo zagrożona. Z roku na rok lodu jest coraz mniej, a taki straszy niż 4 lata to mniej niż 1% arktycznej pokrywy lodowej. Temperatura wody i powietrza na Arktyce rośnie dwukrotnie szybciej niż gdziekolwiek indziej na Ziemi. Ocieplająca się północ wpływa też na ekstremalne zjawiska pogodowe, jakich doświadczamy m.in. w Europie. Mniejsza różnica temperatur między północą a południem osłabia prąd strumieniowy przenoszący masy powietrza. Prądy oceaniczne z kolei, przynoszą w regiony arktyczne mnóstwo plastikowych zanieczyszczeń i śmieci. To właśnie w tym, niezamieszkałym prawie regionie, naukowcy znajdują ich największe ilości. To ogromne zagrożenie dla zwierząt, które tam żyją. W połączeniu z ocieplającymi się wodami i powietrzem może okazać się ono zabójcze dla arktycznych ekosystemów, co odbije się z kolei na ludziach żyjących w regionie polarnym.
Odkrycie w margarynie. Skarb sprzed 2000 lat

Odkrycie w margarynie. Skarb sprzed 2000 lat

Ciekawostki
Muzeum Brytyjskie ogłosiło szczegóły 1267 znalezisk z Anglii, Walii i Irlandii Północnej. Jedno z nich zasługuje na szczególne zainteresowanie. 10 lat temu, niedaleko wioski Hailey w hrabstwie Oxfordshire, rolnik znalazł na polu statuetkę. Trafiła ona w ręce ekspertów, którzy stwierdzili, że przedstawia ona Minerwę - rzymską boginię sztuki. Uznano jednak, że znalezisko nie jest niczym szczególnym, bo statuetka jest współczesnym wyrobem. Rolnik schował więc części statuetki do pojemnika od margaryny i zapomniał o niej na całą dekadę. Kilka miesięcy temu emerytowany kierowca ciężarówki zapytał rolnika, czy może z wykrywaczem metalu wejść na jego pole. Przy okazji dowiedział się o Minerwie tkwiącej w opakowaniu od margaryny. Za namową kierowcy, mężczyzna dał statuetkę ekspertom do zbadania raz jeszcze. Okazało się, że to autentyczna rzymska figurka sprzed 2000 lat. Powstała ze stopu miedzi i ołowiu. Najprawdopodobniej stała w antycznej świątyni. Według pracownika Muzeum Brytyjskiego, Minerwa dołączy teraz do muzealnej kolekcji.
Ponury zwyczaj starożytnych Peruwiańczyków. Kości w biżuterii

Ponury zwyczaj starożytnych Peruwiańczyków. Kości w biżuterii

Ciekawostki
Archeolodzy w Peru odkryli, że połowa z 32 znalezionych przez nich szkieletów nie ma kości stóp. Odkrycia dokonano na wykopalisku w regionie Lambayeque. Spoczywające tam szczątki mają ok. 1700 lat. Według ekspertów, kości stóp w wielu przypadkach pozbawione były dzieci. Kończyny usuwano po ich śmierci. Do czego służył ten makabryczny zwyczaj? Uważa się, że kości wykorzystywano jako talizmany. Tworzono z nich medaliony dla żyjących członków rodziny danej osoby.
Po 50 latach świątynie w pobliżu miejsca chrztu Jezusa, znów będą otwarte

Po 50 latach świątynie w pobliżu miejsca chrztu Jezusa, znów będą otwarte

Ciekawostki
Inżynierowie ogłosili, że udało im się wreszcie oczyścić teren wokół trzech kościołów w pobliżu Kasr al-Jahud. Usunięto ok. 6,5 tys. min i niewybuchów, które przez 50 lat uniemożliwiały korzystanie z kościołów. Świątynie położone są ok. kilometra od wspomnianego Kasr al-Jahud, które uznaje się za miejsce chrztu Jezusa. - To wyjątkowe uczucie być w miejscu, w którym nie było nikogo przez prawie 50 lat. Wszystko jest tu takie, jak było kiedyś - mówi Moshe Hillman z INMAA (organizacji zajmującej się odminowywaniem). Oczyszczone z min świątynie należą do zakonów: etiopskiego, franciszkańskiego i greckiego prawosławia. Zanim wierni znów się w nich pomodlą, muszą być jeszcze formalnie otwarte dla duchowieństwa. Na Zachodnim Brzegu są jeszcze cztery nierozminowane kościoły. Do ich oczyszczenia może jednak nigdy nie dojść. Inżynierowie obawiają się bomb-pułapek. Rozminowanie wspomnianych kościołów to wielkie wydarzenie. Dostęp do nich stał się niemożliwy w 1967 r. Izrael i Jordania toczyły wtedy wojnę, a teren w pobliżu Kasr al-Jahud był strefą wojenną. Oba państwa ostatecznie podpisały traktat pokojowy w 1994 roku, ale przez wiele lat nie rozpoczęto rozminowywania.